23 sierpnia – Europejski Dzień Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu ~ Okiem obiektywu

23 sierpnia – Europejski Dzień Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu

23 sierpnia 1939 podpisano Pakt Ribbentrop-Mołotow. Na jego mocy Hitler i Stalin dokonali podziału znacznej części Europy. Nastała rzeczywistość gułagów, obozów pracy i krematoriów.


23 sierpnia już po raz dziewiąty obchodzimy Europejski Dzień Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu, proklamowany przez Parlament Europejski w 2008 roku. Jego celem jest upamiętnienie ofiar masowych deportacji i eksterminacji, a także zakorzenienie demokracji oraz wzmocnienie pokoju i stabilizacji w Europie.

Obchody Europejskiego Dnia Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu zorganizowane zostały po raz pierwszy 23 sierpnia 2011 w Warszawie, pod patronatem polskiej Prezydencji. Podpisano wówczas "Deklarację Warszawską". Sygnatariusze zwrócili w niej uwagę na konieczność podtrzymywania wśród Europejczyków pamięci o zbrodniczych konsekwencjach działań reżimów totalitarnych. Wezwali też Unię Europejską do wspierania, badania i gromadzenia dokumentacji związanej ze zbrodniami popełnionymi przez te reżimy.

W kolejnych latach uroczystości z udziałem ministrów sprawiedliwości państw unijnych odbywały się na Węgrzech, Litwie i Łotwie, a w tym roku odbędą się w Estonii.

W 2013 roku do obchodów Europejskiego Dnia Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu włączyła się Europejska Sieć Pamięć i Solidarność. ESPS jest międzynarodowym przedsięwzięciem, które ma na celu badanie, dokumentowanie oraz upowszechnianie wiedzy na temat historii Europy XX wieku i sposobów jej upamiętniania ze szczególnym uwzględnieniem okresu dyktatur, wojen i społecznego sprzeciwu wobec zniewolenia.