W sercu słowackiego Parku Narodowego Malá Fatra, otoczonej majestatycznymi szczytami i malowniczymi dolinami, leży Vrátna. To miejsce, do którego zawsze chce się wracać. Zapraszam Was do kolejnego wpisu z regiony Małej Fatry na Słowacji.
Jedną z najbardziej pociągających atrakcji Vrátna jest kolejka gondolowa Vrátna – Chleb. To niezwykła konstrukcja, która zabiera podróżnych na niezwykłą podróż przez piękno Małej Fatry Krywańskiej. Dolna stacja kolejki, usytuowana na wysokości 744 metrów przy hotelu „Chata Vratna”, jest punktem wyjściowym do niezwykłej przygody. Wystarczy wsiąść do 8-osobowych wagoników, by ruszyć w kierunku górnej stacji, położonej na wysokości 1494 metrów. Podróż trwa zaledwie kilkanaście minut, ale zapiera dech w piersiach, oferując niezapomniane widoki na dolinę Vrátna. Z tarasu widokowego przy górnej stacji roztacza się szeroka panorama, obejmująca malownicze krajobrazy górskie i zapierające dech w piersiach szczyty Wielkiego Krywańa, Chleba i Hromové.
Jednakże, choć kolejka gondolowa jest atrakcją samą w sobie, to otaczające ją tereny również kuszą wyjątkowymi możliwościami aktywnego wypoczynku. Vrátna oferuje bogactwo tras turystycznych, które prowadzą przez urocze zakątki Małej Fatry. Poludňový Grúň, jeden z kluczowych punktów na mapie turystycznej Vrátna, przyciąga miłośników pieszych wędrówek, oferując szereg malowniczych szlaków. Chociaż dla niektórych Poludňový Grúň może być tylko przystankiem, zachęcam do chwili wytchnienia w otoczeniu niezwykłej przyrody i odświeżających przekąsek w Chacie na Grúni.
Niezapomniane doznania czekają również na szczycie Chleb. To właśnie stamtąd roztacza się jeden z najpiękniejszych widoków na Vratną dolinę. Zarówno miłośnicy pieszych wędrówek, jak i ci, którzy preferują komfortową jazdę kolejką, znajdą tu coś dla siebie. Samotna wędrówka do Snilovské sedlo, a stamtąd na sam szczyt Chleb, może być niewątpliwie wyjątkowym przeżyciem dla każdego.
Dla tych, którzy szukają czegoś jeszcze więcej, Vrátna oferuje nie tylko wspaniałe widoki, ale także bogatą ofertę gastronomiczną i rozrywkową. Od tradycyjnych słowackich dań po nowoczesne burgery, każdy znajdzie tu coś dla swojego podniebienia.
Vrátna w Małej Fatrze to nie tylko miejsce na aktywny wypoczynek, ale także prawdziwa oaza dla miłośników piękna przyrody i niezapomnianych przygód. Bez względu na porę roku, warto się tu wybrać, by doświadczyć niezwykłego uroku tego regionu. A gdy już tam dotrzecie, warto zanurzyć się w lokalnej kulturze i tradycjach, poznając historię Juraja Jánošíka, słowackiego bohatera narodowego, który jest nieodłączną częścią tej malowniczej krainy lub odwiedzi nieodległa Terchová
Szczyt Śnieżki można zdobyć pieszo, na przykład rozpoczynając wędrówkę w Karpaczu. Można to zrobić także zimą, o czym wspomniałem wcześniej w tekście - Śnieżka Zimą. Jednak istnieją inne alternatywne sposoby dotarcia na Śnieżkę. Na Śnieżkę można wjechać kolejką linową z czeskiej miejscowości Pec pod Sněžkou. Zapraszam Was na wycieczkę, a raczej przejażdżkę, na najwyższy szczyt Czech oraz najwyższy szczyt województwa dolnośląskiego, który jest również częścią Korony Polki.
Kolejka linowa Pec pod Sněžkou - Růžová hora - Sněžka to dwuczęściowa kolejka linowa w Karkonoszach. Pierwotna kolej krzesełkowa została uruchomiona w 1949 roku, a stacja pośrednia Růžová hora była stacją przesiadkową. Eksploatacja istniejącej kolejki z 1949 roku zakończyła się w 2012 roku, a budowę nowej linii kolejki, tym razem gondolowej (której trasa została przedłużona bliżej miasta Pec pod Sněžkou), rozpoczęto jesienią 2011 roku. Finalnie, w 2013 i 2014 roku kolejka została zastąpiona na tej samej, nieco wydłużonej trasie przez kolejkę linową, która znowu składa się z dwóch niezależnych kolejek linowych z centralną stacją na Růžovej horze.
Historia kolejki linowej na Śnieżkę
Tuż po zakończeniu wojny, Ministerstwo Transportu Czech, rozważało budowę kolejki linową na Śnieżkę. Pierwotnie zamierzano poprowadzić kolejkę przez Dolinę Olbrzymia Kopalnia dalej przez Wąwóz Rudnik do Karkonoskiej Chaty, a stamtąd na szczyt Śnieżki. Ze względu na ochronę przyrody i możliwe problemy eksploatacyjne na stromym zboczu najwyższej czeskiej góry, tor został przeniesiony na dzisiejszą trasę przez Růžová hora i dolną stację położoną bliżej Peca.
Budowę kolejki linowej rozpoczęto w 1946 r. od wylesienia pasa na dole trasy. W trakcie budowy zbudowano pomocniczą towarową kolejkę linową. Właściwy montaż kolejki odbył się w latach 1947-1948. Wstępny budżet z 1947 r. wynosił łącznie 4 796 900 CZK.
Kolejka linowa została wyprodukowana przez Transporta Chrudim na podstawie licencji szwajcarskiej firmy Von Roll, oznaczenie typu to VR 101.
Dolny odcinek na Růžová hora został oddany do użytku 15 stycznia 1949 r., górny odcinek został przetestowany 10 listopada 1949 r. i działał od 1 lipca 1950 r. Kolejka cieszyła się dużym zainteresowaniem, w pierwszym roku jej eksploatacji z kolejki skorzystało 112 200 pasażerów.
Z powodu wiatru i oblodzenia zdążało się, że lina spadała z podpór w górnej sekcji gdy sekcja nie była eksploatowana. Z tego powody, w latach 1962-1963 Transporta Chrudim zmieniła położenie lub wysokość niektórych podpór. Ten zabiegi na niewiele się zdały. Lina dalej spadała z podpór. I tak w 1968 roku kolejka linowa została na 5 dni wycofana z eksploatacji właśnie z powodu spadnięcia liny.
W 1980 roku, eksploatacja kolejki linowej na Śnieżkę musiała zostać tymczasowo wstrzymana z powodu niezgodności z wymogami nowych standardów bezpieczeństwa. W 1981 roku wznowiono funkcjonowanie kolejki, ale wkrótce ponownie Państwowy Nadzór Techniczny Federalnego Ministerstwa Transportu ją wstrzymał. Wszystkie niedoskonałości zostały skorygowane w 1982 roku, kiedy kolejka ponownie zaczęła kursować.
W przeszłości kolejka była obsługiwana przez Czechosłowackie Koleje Państwowe i Koleje Czeskie, w rozkładzie jazdy była prowadzona jako linia nr 4g, później 049 i 904. Ostatni raz w książkowym rozkładzie jazdy była w latach 1997/1998 . W 1997 roku Koleje Czeskie przekazały go bezpłatnie miastu Pec pod Sněžkou (51% udziałów) i gminie Malá Úpa (49% udziałów), a w 1999 roku Pec pod Sněžkou został jego jedynym właścicielem.
Od 1 lipca 1997 roku kolejka jest obsługiwana przez Lanová dráha Sněžka, a.s., spółkę akcyjną zarejestrowaną 1 kwietnia 1997 roku, w której miasto Pec pod Sněžkou posiada 71 procent udziałów.
W 2008 roku wydano pozwolenie na budowę nowej kolejki gondolowej. Budowę nowej kolejki linowej na trasie rozpoczęto 1 września 2011 r., kiedy przekazano plac budowy, a w październiku 2011 r. rozpoczęto prace przygotowawcze na terenie przyszłej dolnej stacji w Pecu pod Śnieżką. W dniu 13.05.2012 r. przerwano eksploatację na górnym odcinku Růžová hora – Śnieżka, aby w okresie letnim można było rozebrać tor. Dolny odcinek Pec pod Sněžkou - Růžová hora działał do 2 września 2012 r.
Budowa i uruchomienie nowej kolejki linowej na Śnieżkę
Budowę nowej kolejki oficjalnie rozpoczęto 22 września 2011 r., koszty miały wynieść 300 mln CZK, z czego dwie trzecie pokryto z funduszy europejskich. Nowa kolejka miała zostać oddana do użytku wiosną 2014 roku. Kolejka to dwusekcyjny pasażerski podwieszany jednolinowy system obiegowy typu GD4 z odpinanymi czteroosobowymi kabinami włoskiej firmy LEITNER A.G. Ostateczne koszty wyniosły 311 mln koron, z czego niecałe 80 mln koron zapłaci miasto Pec pod Śnieżką, reszta jest finansowana z funduszy Unii Europejskiej.
Latem 2013 roku kolejka była prawie ukończona, a do września lina komunikacyjna została naciągnięta. Pierwsze przejazdy próbne kabin odbyły się 9 października 2013 r., testy obciążeniowe zakończono w listopadzie, a dolny odcinek kolejki został uroczyście oddany do użytku 20 grudnia 2013 roku.
Eksploatację na pierwotnym górnym odcinku zakończono wcześniej bo w maju 2012 roku. Jesienią rozpoczęto montaż nowej stacji górnej. Latem 2013 r. zainstalowano podpory kratowe (z wzorem oryginalnych podpór), a w październiku zainstalowano linę transportową. Pierwsza jazda próbna odbyła się 11 listopada, a następnie testy warunków skrajnych. Cały tor od Peca do Śnieżki został ukończony w 2013 r. jednak górny odcinek został zatwierdzony przez Zarząd Kolejowy na początku 2014 r. i został oddany do eksploatacji 22 lutego tegoż roku.
W listopadzie 2021 r. zmodyfikowano profil podłużny górnej części kolejki linowej w pobliżu stacji Śnieżka. Pierwotna podpora nośna nr 17 została zniesiona, a pierwotna podpora nośna nr 18 (nowy numer to 17) została zwiększona o 2,7 m. Celem było uzyskanie większego nacisku. W tej części toru lina narażona jest na działanie podmuchów wiatru i oblodzenia, co spowodowało jej niedokładne działanie w krążkach i możliwość jej uszkodzenia.
Stacje kolejki linowej na Śnieżkę
- Pec pod Sněžkou (826 m n.p.m; oryginalna kolejka linowa: 890 m n.p.m.)
- Růžová hora (1334 m n.p.m.; oryginalna kolejka linowa: 1354 m n.p.m.)
Cardada to fascynujące miejsce, podobnie jak podróż ultranowoczesną kolejką linową, która zabierze Cię z Orseliny z 395 m n.p.m., gdzie kończy swój bieg kolejka linowa Locarno - Madonna Del Sasso, do Cardady na wysokość 1340 m n.p.m. Dzięki 5 minutowej podróży zobaczyć można najniżej i najwyżej położony punkt Szwajcarii. Na południu - Lago Maggiore, a na zachodzie - wysokie Alpy Pennińskie ze szczytem Dufourspitze. Wszystko to ponad tętniącym życiem miastem Locarno.
System kolejki linowej Cardada Cimetta został zaprojektowany przez architekta Mario Botta i zainaugurowany w czerwcu 2000 roku Zaprojektował on stacje oraz zadbał o projekt kabiny o jej charakterystyczny kształcie - kropli deszczu. Dzięki lekkiej konstrukcji ze stali i szkła przez całą podróż można podziwiać wspaniałe widoki na Locarno i nie tylko.
W połowie ubiegłego wieku, Cardada i Cimetta były głównie miejscami docelowymi dla entuzjastów sportów zimowych, którzy wspinali się po górskich ścieżkach z nartami na ramionach. Brak transportu ograniczał dostęp do tej uroczej szerszemu gronu a jedynie nieliczni turyści i narciarze mogli podziwiać zapierające dech w piersiach widok na dorzecze jeziora Maggiore.
Na początku lat pięćdziesiątych specjalny zespół pod przewodnictwem prezesa Luigi Pedrazziniego rozpoczął ważny projekt budowy kolejki linowej łączącej Orselinę i Cardadę. Budowa pierwszej kolejki linowej rozpoczęła się w 1952 roku i zakończyła się 26 grudnia tego samego roku, ostatecznie dając każdemu dostęp do tego pięknego miejsca.
Dzięki entuzjazmowi turystów i okolicznych mieszkańców, w pierwszym roku otwarcia kolejki linowej przetransportowano ponad 68 589 osób. Ośrodek turystyczny Cardada w tym czasie znacznie się rozwinął.
Na przestrzeni lat system kolejki linowej był kilkakrotnie modernizowany. Najistotniejsze zmiany nastąpiły w 1984 roku, kiedy kabinę wymieniono na nowocześniejszą i bardziej przestronną. Następne zmiany ponowiono w 2000 roku, kiedy kolejka przeszła gruntowny remont.
Inne miejsca warte odwiedzenia: MAPA GPS: 5QGR+9Q Orselina, Szwajcaria
