Okiem Obiektywu: żydzi
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą żydzi. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą żydzi. Pokaż wszystkie posty

27 kwi 2021

Muzeum Ulmów w Markowej

Nie jest mi łatwo pisać o zbrodniach II wojny światowej. Nie inaczej będzie tym razem. Dziś kilka słów o Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej.
 
Muzeum Ulmów w Markowej
 
Główną osią narracji Muzeum w Markowej są tragiczne losy Rodziny Ulmów, zamordowanej wraz z ukrywanymi przez nią Żydami w dniu 24 marca 1944 r. 

Muzeum Rodziny Ulmów znajduje się w miejscu domu Wiktorii i Józefa Ulmów. Muzeum mieści izbę mieszkalną, przedsionek oraz warsztat stolarski. Znajdują się w nim pamiątki po Ulmach: meble, książki, świadectwa szkolne, a przede wszystkim liczne fotografie wykonane przez samego Józefa Ulmę, który wykonał samodzielnie swój aparat fotograficzny.

W zbiorach znajdują się także drzwi ze śladami po kulach z egzekucji rodziny Baranków, których Niemcy zabili za pomoc udzieloną Żydom. Ponadto prezentowane są także inne historie Polaków, którzy w czasie II wojny światowej udzielali pomocy Żydom.
 
 
Ekspozycja Muzeum Ulmów jest nowoczesna – interaktywna i multimedialna, co pozwala na poznanie jej w indywidualny sposób.

Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im Rodziny Ulmów w Markowej to też miejsce spotkań i wymiany kulturalnej oraz naukowej w tematyce relacji polsko-żydowskich.

Muzeum w Markowej to pierwsza w Polsce instytucja upamiętniająca Polaków, którzy nieśli pomoc Żydom. Muzeum otwarto 17 marca 2016 r. 
 
Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im Rodziny Ulmów w Markowej
 
Bryła budynku zaprojektowana przez architektów z pracowni Nizio Design International została wyłoniona w konkursie architektonicznym w 2009 roku. Nowy obiekt to prosta, ale mocno oddziałująca na zmysły architektura, w która mieści w sobie całą masę symboli i znaczeń.

Od zewnątrz, Muzeum w Markowej, przypomina typowy budynek mieszkalny - nieduża prostokątna przestrzeń wystawowa została przykryta tradycyjnym dwuspadowym dachem. W opozycji do domowego charakteru budynek został przykryty blachą kortenowską, która z czasem pokrywa się rdzą i wraz z upływem czasu zmienia swoją fakturę.
 

Beatyfikacja rodziny Ulmów

 
Beatyfikacja rodziny Ulmów - rodziców i siedmiorga dzieci, zamordowanych przez Niemców za ratowanie Żydów 24 marca 1944 r. - odbędzie się w 2023 roku na Podkarpaciu. Poinformował o tym w sobotę ambasador RP przy Stolicy Apostolskiej Adam Kwiatkowski. 
 
W sobotę 17 grudnia 2022 roku papież Franciszek zatwierdził dekret o męczeństwie rodziny Józefa i Wiktorii Ulmów i upoważnił Dykasterię Spraw Kanonizacyjnych do jego opublikowania. To oznacza, że cała rodzina Ulmów, która została zamordowana za ukrywanie Żydów, zostanie wkrótce beatyfikowana. 
 
Szczegóły dotyczące terminu i miejsca beatyfikacji zależą od dalszych uzgodnień z Watykanem.


Inne miejsca warte odwiedzenia: MAPA
GPS: 50°01′23″N 22°19′03″E
 

19 kwi 2015

Powstanie w Warszawskim Getcie

19 kwietnia 1943 r. żydowscy bojownicy z ŻOB i ŻZW stawili zbrojny opór oddziałom niemieckim, które przystąpiły do likwidacji warszawskiego getta.
Powstanie w Warszawskim Getcie
Warszawskie getto było największym spośród założonych przez Niemców. Według spisu dokonanego na rozkaz władz niemieckich przez Judenrat w październiku 1939 r. w Warszawie przebywało ok. 360 tys. Żydów.

28 lipca 1942 r. w warszawskim getcie utworzono pierwszą Żydowską Organizację Bojową (ŻOB), którą 15 października 1942 r. rozszerzono o kolejne ugrupowania.

Do pierwszego wystąpienia zbrojnego doszło w getcie 18 stycznia 1943 r., kiedy wkroczyły do niego oddziały niemieckie mające deportować do obozu zagłady w Treblince 8 tys. Żydów. Tym razem jednak Niemcy napotkali zbrojny opór członków ŻOB. W ciągu czterech dni nierównej walki poległo kilkuset Żydów. Naziści wywieźli w tym czasie ok. 4 tys. osób, ale potem akcja została przerwana.

Walki wybuchły na nowo rankiem 19 kwietnia 1943 r., kiedy 850 żołnierzy Waffen-SS uzbrojonych w karabiny maszynowe, miotacze płomieni, działka, wozy pancerne i czołgi wkroczyło na teren getta bramą od strony Nalewek. Zostali oni zaatakowani przez żydowskich powstańców, którzy w pierwszym starciu odnieśli sukces. Po południu tego samego dnia, liczniejsze i lepiej uzbrojone oddziały niemieckie ponownie wkroczyły na teren getta. Dowodził nimi gen. SS Jurgen Stroop
W walkach wzięło udział ok. tysiąca słabo uzbrojonych powstańców. Niemcy przeciwstawili im ponad 2 tys. żołnierzy Wehrmachtu, SS oraz pomocniczych oddziałów ukraińskich, litewskich i łotewskich. Przeciwko powstańcom użyte zostały pojazdy opancerzone oraz artyleria.

Przez blisko miesiąc warszawskie getto prowadziło bój z wojskami niemieckimi. Najcięższe walki toczyły się w rejonie ul. Zamenhoffa i Nalewek oraz na pl. Muranowskim. Niemcy systematycznie posuwali się w głąb getta. Paląc i niszcząc dom po domu zmuszali ludność cywilną do opuszczania bunkrów i schronów.

8 maja Niemcy odkryli i otoczyli ogromny schron przy ul. Miłej 18, w którym znajdowało się kilkuset ludzi, w tym sztab ŻOB i ponad 100 żydowskich bojowników. Na wezwanie Niemców cywile wyszli, natomiast większość powstańców razem z dowódcą Mordechajem Anielewiczem popełniła samobójstwo.

Powstańcy w małych, rozproszonych grupach walczyli do 16 maja 1943 r. Tego dnia gen. Stroop ogłosił koniec akcji pacyfikacyjnej i na znak zwycięstwa rozkazał wysadzić w powietrze Wielką Synagogę na Tłomackiem.

Getto warszawskie zostało zrównane z ziemią. Według raportów gen. Stroopa od 20 kwietnia do 16 maja 1943 r. w wykrytych i zlikwidowanych bunkrach znajdowało się ponad 56 tys. Żydów. Około 6 tys. zginęło na miejscu w walce, na skutek pożarów czy zaczadzenia. 7 tys. Żydów naziści zamordowali na terenie getta, tyle samo wysłano do Treblinki. Pozostała grupa ok. 36 tys. została wysłana do innych obozów, przede wszystkim do Auschwitz i Majdanka.

Starty niemieckie wynieść miały według tych samych raportów kilkunastu zabitych i kilkudziesięciu rannych. Źródła żydowskie i polskie podają, że były one kilkakrotnie wyższe.

Spośród żołnierzy ŻOB powstanie w getcie przeżyło kilkudziesięciu. Większość z nich jednak nie doczekała końca wojny, zginęli walcząc w oddziałach partyzanckich, w Powstaniu Warszawskim lub zostali wydani Niemcom. Wojnę przeżyło tylko kilku, w tym dwaj członkowie dowództwa ŻOB – Icchak Cukierman i Marek Edelman. W walkach na terenie getta śmierć ponieśli także niemal wszyscy żołnierze ŻZW.

Powstanie w warszawskim getcie rozbudziło wolę walki w innych ośrodkach. Do wystąpień zbrojnych, jednak na dużo mniejszą skalę, doszło m. in. w gettach w Białymstoku, Będzinie, Częstochowie i Wilnie.